Kısırlığın Nedeni Kadın mı Erkek mi?

Fertilite tedavisi
İnfertilite nedeniyle bir çift ilk kez doktora geldiğinde, gebelik şansını en fazla kılmak için cinsel ilişkinin ne zaman olması gerektiği hakkında bilgilendirilir. Ovulasyon genellikle kadının bir sonraki adetinden yaklaşık 14 gün önce ya da bir ovulasyon kitinin pozitif sonuç vermesinden sonraki 12 ila 24 saat arasında gerçekleşir. Ovulasyonu kesin olarak öngörmek mümkün olmadığından beklenen ovulasyon tarihinin birkaç gün öncesinden itibaren cinsel ilişkiye girmek iyi bir fikirdir. Sperm yumurtayı ‘bekler’ fakat bir kez ovulasyon oluşmuşsa sonrasındaki cinsel ilişkinin döllenme üzerine etkisi yoktur. (yumurta spermi ‘beklemez’) Bu nedenle, ovulasyonun birkaç gün öncesinden başlayıp hemen sonrasına kadar her gün ya da günaşırı ilişkiye girmek uygun olacaktır. Erkeğin her gün boşalması çiftin gebelik şansını düşürmez, fakat daha sık boşalma ile sperm sayısı azalabilir.

İnfertilite, ovulasyon yokluğuna ya da seyrekliğine bağlıysa, klomifen sitrat önerilen ilk tedavilerden biridir. Ağızdan alınan bu ilaç, ovulasyonu indükler. Yumurtalıkların kist varlığı açısından kontrolünün ardından, ovulasyonu uyarmak için doktor 50 ila 250 mg dozda 5 gün kullanımı reçete edebilir. Bununla yanıt alınmazsa, sıklıkla follikül stimulan hormon (FSH ) enjeksiyonlarına geçilir. Folliküller yumurtalıkta, hücrelerle çevrilmiş, yumurtalara ev sahipliği yapan sıvı dolu yapılardır. FSH enjeksiyonu doğrudan follikülü uyarır ve ovulasyonu tetiklemeyi amaçlar. Bu, tekrarlayan vajinal ultrason takiplerini kapsayan, yakın izlem gerektiren bir prosedürdür.

Rahim içi inseminasyon yani aşılama başka bir tedavi seçeneğidir. Bu yöntemde sperm; ince ve esnek bir kateter aracılığı ile rahim içine verilir. İnseminasyon işlemi yalnızca birkaç dakika sürer, fakat spermi hazırlamak 30-60 dakika alabilir.

Saptanan infertilite nedenine bağlı olarak farklı tedaviler önerilebilir. Sebebi açıklanamayan infertilite olgularında; klomifen sitrat ya da FSH kullanımı ile birlikte rahim içi inseminasyon 3-6 ay süreyle denenir ve sonrasında gerek duyulursa daha ileri tedavilere başvurulur.
Diğer tedavi şekilleri, yardımla üreme teknikleri sınıfına girer. Bunlardan tüp bebek (IVF) yönteminde, alınan yumurtalar bir laboratuvar kabında sperm ile bir araya getirilir. Döllenmiş yumurtalar (ya da ‘embriyolar’) kadının rahmine yerleştirilir.

Eğer sperm yumurtayı dölleyemiyorsa, döllenme tek bir spermin doğrudan yumurta içerisine enjekte edilmesiyle elde edilmeye çalışılır. Bu işlem ICSI (intra-cytoplasmic sperm injection) olarak adlandırılır ve özellikle düşük sperm sayısı ve kalitesi gibi erkek faktörlerine bağlı infertiliteye yönelik tasarlanmış bir tedavidir. Standart tüp bebekte olduğu gibi, ICSI ile döllenen yumurtalardan gelişen embriyolar rahim içine verilir.